Spectaculaire verkiezingsuitslag

De verbijstering was groot, op de verkiezingsavond. De man die 17 jaar lang door de media en de politieke elite in Den Haag was bestempeld als een groot gevaar voor de samenleving, won met overmacht de verkiezingen. Op wat lokale voorkeuren en de linkse grote steden na was hij overal de grootste, en heeft hij de VVD verpletterend verslagen. Dat wordt duidelijk als je de uitslagenkaart van 2021 vergelijkt met die van 2023.

Dat op beide verkiezingszenders even totale verwarring heerste was te begrijpen, maar je zou toch verwachten dat men na enige tijd deze uitslag zou kunnen duiden voor wat hij is. Maar voor zover ik al zappend kon constateren, kwam niet één journalist bij NOS en RTL met de volstrekt voor de hand liggende verklaring.

Wat ging er vooraf

Bij grote delen van de bevolking was er de laatst 10 jaar een groeiende onvrede met de manier van politiek bedrijven in Den Haag: er werden steeds enorme problemen gecreëerd en nooit opgelost. Alle problemen kwamen voort uit linkse ideeën over moreel superieur handelen, op gebied van immigratie, klimaat, stikstof en de EU. Alles werd aangegrepen om dit beleid te rechtvaardigen: de oorlog in Oekraïne, EU wetten, verdragen en rapporten, willekeurige weerslachtoffers. Maar een goede rationele onderbouwing ontbrak meestal schrijnend.

Het hardst werden de gevolgen van dit beleid gevoeld toen de woningnood onhoudbaar werd (overigens juist vanwege het immigratie- en stikstofbeleid) en bij de toewijzing van woningen asielzoekers voorrang kregen. Bij velen brak er iets.

Extinction Rebellion

En bij alle problemen was de Nederlandse bevolking degene die moest boeten en zich op moest offeren. Daar kwam recent nog de absurde woke-beweging bovenop, die van alle normale Nederlanders racisten maakte en iedereen straffeloos van de grootste morele inferioriteit mocht beschuldigen. Ook het agressieve, maar voortdurend getolereerde gedrag van Extinction Rebellion zette veel kwaad bloed, en het koesteren van Kick out Zwarte Piet door de media schoot steeds meer mensen in het verkeerde keelgat.

In die 10 jaar ging men steeds rechtser stemmen, en kwamen partijen sterk op, die zich tegen dit linkse beleid keerden. In de verkiezingsprogramma’s was een ruime Kamermeerderheid voor het sterk beperken van de instroom van migranten, het hoofdpunt in dit geheel, en voor een EU-kritische houding, en een gematigder klimaatbeleid. Maar na elke verkiezing koos de VVD er weer voor om de rechtse partijen uit te sluiten en met links te gaan regeren. De linkse partijen dwongen hierbij een beleid af waar de meerderheid van de bevolking en de Kamer tegen was, maar wat in beton werd gegoten in de regeerakkoorden. Die vereisten extreme fractiediscipline, dus stond bij elk debat de uitkomst bij voorbaat vast, en verwerd onze democratie tot slecht toneelspel. De VVD verzette zich de hier laatste twee formaties niet eens meer tegen.

De bevolking was het inmiddels zat om door een minderheid allerlei linkse hobby’s opgelegd te krijgen, met enthousiaste steun van de VVD inmiddels: die leverde daarvoor zelfs steeds vaker de ministers om beleid uit te voeren, dat niet zelden volledig in strijd was met het eigen verkiezingsprogramma. Bang gemaakt als iedereen was voor de rechtse partijen, die in de media standaard “extreem rechts” genoemd worden (zelfs JA21, dat een volstrekt onschuldige Bolkestein- kloon is), was er nog steeds een aarzeling om rechts van de VVD te stemmen. Ook deze verkiezingen wilde men daarom o zo graag geloven dat Dilan wel zou voorkomen dat er over links geregeerd zou worden. Haar binnenkomer, waarbij ze ruimte toonde voor samenwerking met de PVV, wekte hoge verwachtingen. Ook haar kritische opmerkingen naar Timmermans vielen in goede aarde. Maar het vertrouwen was dun: de VVD-stemmers waren al drie keer belazerd met links beleid.

Was Yesilgöz wel echt te vertrouwen?

In de weken voor de verkiezingen tekende zich in de peilingen het dilemma af: de VVD zou moeten gaan regeren met Wilders of met Timmermans, of een minderheidskabinet met Omtzigt en BBB accepteren. Dat zagen Omtzigt en Van der Plas ook aankomen, en opperden dit als duidelijk acceptabele derde optie. Maar de VVD bleef puur werken aan de perceptie van Dilan als een leuke premier die van wanten weet. Steeds meer kiezers wachtten op de bevestiging dat ze niet over links zou gaan regeren, en liever voor een van de andere twee opties zou kiezen. Maar er kwam niets. Over een minderheidskabinet heeft ze voor zover ik weet zelfs nooit iets gezegd, en in linkse VVD-kringen ontstond gemor over het mogelijk gaan regeren met de PVV.

Een stem op de VVD kon dus nog steeds gewoon een stem op Timmermans zijn, concludeerden veel argwanende kiezers. Dit joeg steeds meer kiezers naar Wilders toe: de enige zekerheid dat er niet weer een links kabinet met VVD zou komen. Toen kwam de game-changer: toen de PVV hierdoor kans maakte om de grootste te gaan worden, gooide de VVD wel de deur naar Wilders dicht, maar niet die naar Timmermans. Dat verschafte eindelijk de gewenste duidelijkheid, en joeg iedereen die geen links kabinet wilde naar Wilders. Dat blijkt ook uit de enorme toename van stemmers op Wilders in de laatste twee dagen.

Wat was dus de volkomen voor de hand liggende duiding van de enorme zege van de PVV? De bevolking is het helemaal zat om door een minderheid beleid opgelegd te krijgen dat Nederland een kant opstuurt die ze absoluut niet willen. Dus wilde men hoe dan ook geen links kabinet meer. Als de VVD die zekerheid had geboden, was de partij beslist de grootste geworden en Yesilgöz premier. Maar door de blunderende campagnestrategie is de VVD afgestraft en als de vernederende derde geëindigd. Dat was voor mij geen verrassing. Ik was wel totaal verrast door de enorme voorsprong van Wilders op de VVD van maar liefst 12 zetels! Er speelt dus wellicht nog een tweede effect.

Gaza oorlog de versterkende factor?

Het is moeilijk te bewijzen, maar ik vermoed dat de recente barbaarse aanval op het westerse Israël door Hamas wel eens een bijzondere rol gespeeld kan hebben. Ieder normaal mens was diep geschokt bij het zien van de barbaarse martelingen, verkrachtingen en massamoord, en het totaal respectloos omgaan met de lichamen van gedode en verminkte westerse vrouwen (lang niet alleen Israëliërs) bij deze orgie van geweld. De diepgewortelde en ongebreidelde haat jegens het Westen die daaruit sprak, is angstaanjagend. De steun voor de Hamas aanval van Nederlandse allochtonen, meteen de dag erna, voor de Israëlische reactie erop, en de vele daarop volgende pro-Hamas betogingen die ronduit tot volkerenmoord oproepen, zijn zeer bedreigend. En ook de angst van autoriteiten om daar iets tegen te doen is zeer verontrustend. We lijken de controle kwijt over ons land, en hebben blijkbaar mensen binnengehaald die onze westerse samenleving haten.

Dit is precies waar Wilders nu al 17 jaar voor waarschuwt, maar wat lange tijd weinigen serieus namen, maar wel gebruikt werd om hem als racist te bestempelen. De wandaden van Hamas en de steun daarvoor in ons eigen land hebben mogelijk veel mensen de ogen geopend. Opeens staat Wilders een stuk dichter bij je persoonlijke wereldbeeld … Zoals gezegd: dit is speculatie, maar de overweldigende steun van de bevolking voor een kabinet met Wilders erin is op zijn minst opmerkelijk. 60% van de bevolking voor en 32% tegen is een verpletterende overwinning van Wilders op al zijn vroegere critici.

Uitslag verkiezingen 2023

Bekendmaking uitslag Tweede Kamerverkiezing.

Het centraal stembureau (de Kiesraad) stelt de officiële uitslag van de Tweede Kamerverkiezing van 22 november 2023 vast in een openbare zitting, op vrijdag 1 december om 10.00 uur in de Tweede Kamer.

Nieuwe prognose: PVV stijgt verder naar 37 zetels.

Mogelijke coalities